Historia sztucznej inteligencji
Sztuczna inteligencja (AI) to dziedzina nauki, która rozwija się od połowy XX wieku. Jej celem jest tworzenie systemów potrafiących naśladować ludzkie myślenie, rozwiązywać problemy i uczyć się z doświadczenia.
Lata 50. – narodziny AI
W 1956 roku na konferencji w Dartmouth po raz pierwszy użyto terminu „sztuczna inteligencja”. Naukowcy, tacy jak John McCarthy, Marvin Minsky i Allen Newell, rozpoczęli badania nad maszynami zdolnymi do rozwiązywania problemów i uczenia się.
Lata 60.–70. – pierwsze eksperymenty
Pojawiły się pierwsze programy potrafiące rozwiązywać proste problemy matematyczne, grać w szachy czy analizować język naturalny. W tym okresie powstały też pierwsze sieci neuronowe, choć ich potencjał był ograniczony przez możliwości komputerów.
Lata 80. – rozwój systemów eksperckich
Popularne stały się tzw. systemy eksperckie, które potrafiły podejmować decyzje w oparciu o wiedzę specjalistyczną. AI zaczęła znajdować zastosowanie w medycynie, finansach i inżynierii.
Lata 90. – algorytmy i uczenie maszynowe
Wzrosło znaczenie uczenia maszynowego (Machine Learning). Komputery zaczęły analizować większe zbiory danych i uczyć się wzorców. W 1997 roku komputer Deep Blue pokonał mistrza świata w szachach Garry’ego Kasparowa – symboliczne zwycięstwo AI nad człowiekiem.
Lata 2000–2010 – big data i internet
Rozwój internetu i dostęp do ogromnych zbiorów danych przyspieszył rozwój AI. Systemy rekomendacyjne, analiza danych i wczesne chatboty stały się codziennością.
2010–2020 – era głębokiego uczenia (Deep Learning)
Pojawiły się nowoczesne sieci neuronowe (deep learning), które umożliwiły rozpoznawanie obrazów, mowy i języka naturalnego na niespotykaną wcześniej skalę. Firmy takie jak Google, OpenAI, Facebook i Microsoft zaczęły wprowadzać AI do produktów codziennego użytku.
2020–2026 – generatywna AI i językowe modele
Najnowszy etap to AI generatywna – modele potrafiące tworzyć tekst, obrazy, muzykę, a nawet programować. ChatGPT, DALL·E, Bard i inne systemy zmieniły sposób, w jaki ludzie uczą się, pracują i komunikują. AI stała się narzędziem dostępnym niemal dla każdego.
Historia AI pokazuje, że to nie tylko technologia, ale także proces odkrywania i zrozumienia inteligencji – zarówno tej ludzkiej, jak i sztucznej.